اول تا ششم ابتدایى جوانرود

قسمت اوّل : عنوان درس

همانطور که از نامش پیداست آموختنی های درس،بحث ها وگفتگوها وتصاویر کوچک ومتن درس پیرامون نام عنوان درس است.

قسمت دوم: تصویر بزرگ

تصویر بزرگ ایجاد فضای مناسب برای شروع آموزش است.بهانه ای است برای ایجاد گفتگو ویافتن واژه ی کلید.آموزگار محترم می تواندبرای ایجاد تحرک ورقابت سالم جهت مشارکت جمعی در کلاس از این تصویر استفاده کرده وزمینه های گفتگوی کلاسی رافراهم کند.

قسمت سوم: تصویر های کوچک ( کلید واژه ها )

این قسمت شامل سه تاشش تصویر کوچک است که از متن تصویربزرگ استخراج شده وزیر آن نام تصویر به خط خواندن(نسخ) نوشته شده است.این نام ها واژه های کلید هر درس است وهر واژه دارای یک صدا بارنگ قرمز می باشد که کار اصلی درس روی همان صداست ؛ بنابر این چون صدابه صورت مجرد برای دانش آموز هیچ مفهومی را القا نمی کند ،در قالب یک واژه آمده است.

کار اصلی آموزگار در همین قسمت متمرکز می شود . ابتدا تصاویر را به دانش آموزان نشان دهید واز آن ها بخواهید نام تصویر رابگویند.پس از اینکه نام یک یک تصاویر را گفتند ؛ از آن ها می خواهیم به صدای قرمز رنگ نوشته شده در نام تصویر خوب دقت کنند وبگویند این صدا در اوّل کلمه نوشته شده یا در آخر کلمه.( صدای جدید اکثراًدر اول یا آخر کلمه آمده وبعضاً در وسط ). پس از دریافت پاسخ از آن ها می خواهیم که بگویند صدای قرمز رنگ چه صدایی است .از آنجایی که دانش آموزان ارتباط عینی بین تصویر ونام واژه برقرار می کنند ورنگ صدا نیز به آن ها کمک می کند صدای مورد نظر را تشخیص می دهند. آنچه ممکن است در این بخش ایجاد ابهام ونگرانی بکند استفاده از حروفی است که دانش آموز نخوانده وندیده است .باید توجه داشت که دانش آموز بادیدن تصویر نام شکل راکشف خواهد کردووقتی نام هر شکل رادر زیر آن ببیند ، بین در اثر مجاورت بین شکل وتصویررابطه ی عینی برقرار خواهد کرد( به قول خودمان کلمه وتصویر رادر کنار هم حفظ خواهد کرد.)با استفاده از اصل تمرین وتکرار ومطرح کردن همین واژه ها در درس های بعدی ،کار یادگیری آسان می شود.برای معرفی صدا:

آموزگار ساده ترین،ملموس ترین واژه را از زبان دانش آموزان می گیرد . وضمن نوشتن کلمه روی تخته صدای جدیدرا با رنگ قرمز در کلمه می نویسد وسپس معرفی ونام گذاری می کند. (البته در یکی دودرس اول چون صدایی خوانده نشده است ،فقط صدای مورد نظر معرفی می شود.)

قسمت چهارم :متن آهنگین درس

هدف از این قسمت آشنا شدن چشم دانش آموز به هیئت دیگری از واژه است ؛ به شکل خط تحریری . معلم می کوشد با کمک دانش آموز در خواندن نوشته های این قسمت همراهی کند . آموزگار ابتدا توجه دانش آموزان را متوجه متن درس می کند ،سپس از آنها می پرسد چه کسی می تواند این قسمت را بخواند .به احتمال قوی دانش آموزانی هستند که از عهده ی خواندن متن درس برآیند.آموزگار ابتدا از آنها می خواهد که بخوانند. ممکن است آموزگار از بقیه ی دانش آموزان بخواهد که وقتی دوستشان متن درس رامی خواند کلمات را با انگشت نشان داده وتکرار کنند .اگر دانش آموز کلمه ای را نتوانست بخواند در صورتی که از کلید واژه هاست به او می گوییم ،زیرکدام تصویر کوچک آن را می بیند یا شیبه کدام یک از آن کلمه هاست . شاید یکی از دشواری های خواندن در این قسمت دوگانگی خط وعدم انطباق دونوع نوشته است.

قسمت پنجم : شکل درشت وخوانای صدای تدریس شده به رنگ قرمز

در گوشه ی سمت چپ وپایین صفحه شکل درشت وخوانای صدای تدریس شده نوشته شده است تادانش آموزان ابعاد مختلف آن را از نظر بگذرانند.

قسمت ششم: طرح مدادی صداها پایین صفحه( که صدای خوانده شده روزقبل بارنگ سیاه ، صدای تدریس شده ی جدید بارنگ قرمز وصدای بعدی که تدریس می شود با رنگ آبی در آن نوشته شده است. که توجه دانش آموزان رابا همین توضیحات متوجه آن می کنیم.

توجه:

• از نو آموز انتظار نمی رود که تمامی واژه های داده شده رابه راحتی بخواندوبنویسد بلکه هدف از آموزش این بخش ،فقط یاد گرفتن شکل های قرمز رنگ وصدای آن هاست.نباید برای یادگیری تمام واژه ها نوآموز را تحت فشار گذاشت.
• اگر در درس اول صدای « آ ا » را می آموزد ،جای نگرانی نیست چون در درس بعد صدای « ب » را یاد می گیرد وواژه ی «آب و بابا » رابه راحتی می خواند ومی نویسد.
• به یاد داشته باشید کتاب بخوانیم مخصوص خواندن است نه نوشتن .
• رویکرد کتاب بنویسیم از جزء به کل است ودانش آموزان به بخش کردن وصداکشی نیاز پیدامی کنند.از آنجا که برخی از صفحات کتاب بنویسیم جدول هایی دارد که بچه ها باید کلمات رابخش کرده وصداهای آنرا مجزا کنند وبنویسند،از طرفی در برابردانش آموزان ضعیف مجبوریم به صداکشی روی بیاوریم پیشنهاد می شود در فرصت های مناسب بخش کردن وصداکشی را نیز (نه به شکل افراطی) با دانش آموزان کار کنند.

نوشته شده در جمعه شانزدهم مهر 1389ساعت 18:27 توسط لطفی| 7 نظر |

لینک های مفید در رابطه باآموزش حروف الفبای فارسی

لینک های مفید در رابطه باآموزش حروف الفبای فارسی

آنچه که آموزگاران برای آموزش زبان فارسی به کودکان باید بدانند:

ویژگی های صداهای زبان فارسی وتوصیف آوایی آن ها

ویزگی های الفبای فارسی ونامگذاری آن ها

هجا وساختار آن درزبان فارسی

تشدید چیست؟

مصوت های مرکب مصوت های پایانی

التقای مصوت ها

واو معدوله

قواعد مربوط به نگارش صامت ومصوت«ی»

صامت های پایانی ک و گ

نکاتی در مورد همزه

ﻫ (غیر ملفوظ یا « ﻫ » بیان حرکت) و ﻫ (ملفوظ )

تشدید دوم وسوم

کلمه های دوتلفظی

علائم سجاوندی یا نقطه گذاری

ودهها نکته ی نگارشی مفیددیگر

نوشته شده در جمعه شانزدهم مهر 1389ساعت 9:24 توسط لطفی| نظر بدهيد |

تقویت هوش سیال درکلاس اول ابتدایی

تقویت هوش سیال

تمرینی ازخواص توپولوژیک

یک خط بسته درصفحه ، صفحه ی خود را به سه جزء دوبه دو جدا از هم تبدیل می کند.این نواحی رامجموعه ی نقاط درون ،مجموعه ی نقاط برون ومجموعه ی نقاط روی خط بسته می نامیم.( = مجموعه ی نقاط خط بسته)

روی یک قطعه لاستیک یا بادکنک که بسیار قابل کشش هستند ،به وسیله ی ماژیک یک خط بسته بکشید وسه نقطه ( م بیرون خط، ج روی خط ، س داخل خط) رسم کنید.اگر این خط بسته را از اطراف طوری بکشیم که پارگی وگره خوردگی ایجاد نشود ، شکل ظاهری تغییر می کند ،محیط( = طول خط بسته = اندازه ی دور) ومساحت (= اندازه ی سطح محدود به خط بسته) تغییر می کند، ولی نقطه ی (م ) همواره بیرون خط بسته ونقطه ی (ج)روی خط بسته ونقطه ی (س) داخل خط بسته واقع می شود.به این گونه خصوصیت ها « خواص توپولوژیک »می گویند.

روانشناسان ثابت کرده اند که کودکان خواص توپولوژیک رابهتر وزودتر از خواص متری(= خواص مربوط به فاصله ی نقاط از یک دیگر) درک می کنند.مثلاً مفهوم درون را زودتر درک می کنند تا اینکه بخواهیم به آنها بفهمانیم فاصله ی دو نقطه 5 سانتیمتر است . درک خواص توپولوژیک بسته به هوش سیّال کودک دارد.این نوع هوش عبارت است از قابلیت انعطاف وتطابق باوضعیتهای جدیدوبویژه مستقل از آگاهی فرهنگی است هوش سیال در استدلال های فضایی واستدلال های منطقی قیاسی نقش بسیار مهمی دارد.

صفحه ای در کتاب ریاضی اول هست که قصد به کار گیری این نیروی درک طبیعی کودک برای تقویت قوّه ی ابتکار اوست. در این صفحه نیازی به مراحل مجسم ونیمه مجسم نیست . فقط شکل های رنگ شده ی سمت چپ رابه دانش آموزان نشان دهید. وبگویید شکل های روبروی آن را مثل همین شکل رنگ کنید .اگر قرار باشد قوه ی ابتکار کودک به کار افتد ،هیچگونه توضیح دیگری ندهید . اغلب مشاهده شده که آموزگاران این صفحه راخوب توضیح می دهند. پس از اینکه دانش آموزان رنگ کردند اشتباه آنهارا گوشزد کنید.

نوشته شده در چهارشنبه چهاردهم مهر 1389ساعت 16:24 توسط لطفی| 9 نظر |

صوت آموزی

صوت آموزی

در کلاس اول ابتدایی

آموزش صوت آموزی قبل از آموزش شکل نوشتاری اصوات ، امری اجتناب ناپذیر است. در آموزش به روش ترکیبی از دانش آموزان خواسته می شد علاوه بر اینکه صدای ابتدا وانتهای کلمات راتشخیض دهند ؛ کلمه ها را بخش کنند وسپس با استفاده از انگشتان دست چپ ؛اول کلمه های یک بخشی را صداکشی کنند وسپس کلمه های دوبخشی وسه بخشی راصدابکشند..در پایان صوت آموزی دانش آموزان باید کلیه صداهای کلمه را بشناسند واصوات را درست تلفظ کنند.

در کتاب بخوانیم وبنویسیم از آنجا که رویکرد آموزش ،از کل به جزءاست وآموزش به کمک حافظه ی بصری وهمراه تصاویر می باشد .برای آموزش صوت آموزی ، بخش کردن کلمه ها وصداکشی توصیه نشده است وبه تشخیص صدای اول کلمه وصدای آخر کلمه ،در کلمات هم آغاز وهم پایان اکتفا شده است:

· برای صوت آموزی باید از واژه هایی استفاده شود که ساده،ملموس ،عینی وحتّی الامکان مصور(قابل نشان دادن با تصویر باشد. )

· برای صوت آموزی مصوت ها بهتر است از واژه های هم آغاز استفاده شود.

· برای صوت آموزی صامت ها بهتر است ابتدا صوت مورد نظر با واژه های هم پایان شروع شود.

· پس از یادگیری وتشخیص صوتی ،بهتر است خود دانش آموز هم کلمه هایی را مثال بزند.

نکته: در صوت آموزی ، اصوات« س،ث،ص» یا« ت،ط»یا«ح ، ه »یا«ق، غ» یا« ز،ذ،ظ،ض» هم صداهستند.بنابراین در آخر کلماتی مانند: ( کلاس ، قرص ، باعث) صدای «س» می شنویم. یا آخر« میز ،حوض، کاغذ ،حافظ »هم صداهستند وصدای «ز» می شنویم. به عبارت دیگر در صوت اموزی صورت نوشتاری صوت مد نظر نیست. به نظر می رسد در روش تدریس کتاب بخوانیم وبنویسیم که رویکرد آن از کل به جزءاست وتصویر وواژه هر دودر دیدرس دانش آموز قرار دارد ؛این مطلب دچار اشکال کند؛چرا که دانش آموزان با توجه به نام تصویر شکل نوشتاری صدا را که در ابتدا یا انتهای کلمه است را مد نظر قرار می دهندو می بینند.

نوشته شده در چهارشنبه هفتم مهر 1389ساعت 20:50 توسط لطفی| 18 نظر |

تدریس نگاره ها(صوت آموزی)

تدریس نگاره ها(صوت آموزی)

از مهمترین اهداف مهارتهای زبا ن آموزی در تدریس نگاره ها «صوت آموزی »است..صوت آموزی ازنگاره ی دوم به بعد آموزش داده می شود.اگر به تصویر واژه های پایین نگاره ها خوب دقت کنیم مشاهده می کنیم که واژه ها دوبه دو با یکدیگر هم آغاز ویاهم پایان هستند.دانش آموزان در تشخیص صدای اول وصدای آخر کلمه ها ودرست تلفظ کردن اصوات قبل از آموزش حروف باید کاملاًمهارت یابند.

برای این منظور آموزگار با نشان دادن تصاویراز دانش آموز می خواهد بگوید که صدای اول کدام دوتصویر مثل هم است ؟ یا صدای آخر کدام دوتصویر مثل هم است ؟

پس از تشخیص صدای مورد نظر ،برای درک بهتر سؤال وجواب هااین گونه ادامه می یابد:

آموزگار: صدای کجای « آب ، آزاده » شبیه هم است؟

دانش آموز : صدای اول آنها مثل هم است.

آموزگار: چه صدایی در اول آنها می شنوی که مثل هم است؟

دانش آموز : صدای « آ »

آموزگار :در آخر « آب ،جوراب، کتاب » چه صدایی می شنوی ؟

دانش آموز : صدای « ب »

به همین شکل صوت آموزی در کلیه نگاره ها ادامه می یابد وآموزگار با سؤال جواب های متنوع از دانش آموزان می خواهد که صدای اول وآخر واژه ها را تشخیص داده وبگویند. سپس برای درک بیشتر سؤال هایا تمرین های دیگری نیز ارائه می دهد:

آموزگار: اول « سبز ، سگ » چه صدایی می شنوی ؟ دانش آموز : صدای « س »

آموزگار: می توانی چند چیز یاکلمه ی دیگر بگویی که اول آنها « س » باشد ؟

دانش آموز : بله « سیب ، سینی ، ...»

هستند دانش آموزانی که قدری در تشخیص وگفتن صدای ابتدا و آخر کلمه ها کند هستند . آموزگار می تواند برای این دسته از دانش آموزان صدای اول یا صذای آخر کلمه ها را کشیده تر وبلند تر ادا کند تا دانش آموز صدای مورد نظر را سریع تر تشخیص بدهد

مثلاً ، وقتی آموزگار می خواهدبگوید: اول « مدیر ، مدرسه » چه صدایی می شنوی ؛ صدای « م » راکشیده تر وبرجسته تر بگوید.تا دانش آموز صدای « م » را تشخیص بدهد.

نوشته شده در دوشنبه پنجم مهر 1389ساعت 6:45 توسط لطفی| 5 نظر |

تدریس نگاره ها(کشف ورفع اشکالات تلفظی )

تدریس نگاره ها

کشف ورفع اشکالات تلفظی

یکی ازمهمترین اهداف مهارت های زبانی دردوره ی آمادگی کلاس اول یعنی هنگام تدریس نگاره ها کشف ورفع اشکالات تلفظی واختلالات تلفظی است .بدون شک در خلال تدریس با دانش آموزانی روبه رو می شوید که در تلفظ بعضی از اصوات اشکال دارند.مثلاً « کتاب »را« تتاب » می گویند یا»کفش» را «کبش » می گویند.برخی از آنها «ج را ز» تلفظ می کنند مثلاً کج را کاز می گویند یا تیغه ی زبانشان را دردهان چنان نگاه می دارند که« س و ش » رابینابین تلفظ می کنند وبه اصطلاح شین شینی هستند. جویده جویده حرف زدن ، لکنت روی صدایی خاص ،تودماغی حرف زدن وغیره مواردی هستند که باید در صدد رفع آنها باشید. البته گاهی نیاز می شود برخی از این اشکالات که جنبه ی بالینی دارند رابه متخصص مربوطه ومراکز گفتاردرمان ارجاع دهید.

موارد قابل استخراج از نگاره ها

در نگاره ی اول آموزش صحیح وازه های:

پدر ،بابا،مادر، برادر،خواهر،امین ،آزاده،اتاق، پدر ،بابا،مادر، برادر،خواهر،امین ،آزاده،اتاق،قفسه،کتابخانه،مبل،در،پنجره،فرش،رادیو،ضبط،دیوار،سقف،تابلو،روسری،لباس،پا،دست،صورت،جوراب،دامن،کتاب،کتاب خواندن،میز،بشقاب،کارد،میوه،چای،کیف ،مداد،بافتنی،لامپ،پرده،جالباسی،چتر،پرده،ساعت،گلدان

آموزش رنگ ها: سبز،زرد،آبی ،قرمز،قهوه ای ،صورتی بنفش و...

محیط شناسی : روی ،زیر ،عقب ،جلو،بالا،پایین،کنار ،چپ ،راست (البته درچهارلوحه ی اول کتاب ریاضی نیز مفاهیم مربوط به محیط شناسی کار می شود)

1- ابتدا معلم سؤالاتش را به صورت جمله می پرسد وبچه ها به صورت کلمه پاسخ دهند.

2- پس از برقراری ارتباط ،دانش آموزان رابیشتربه سخن گفتن تشویق می کنیم؛به طوری که دانش آموزان به مرورپاسخ های آموزگار رابا جمله هرچندگفتاری پاسخ دهند.

3- در حین پاسخ گویی ، کلمه ها یااصواتی که بد تلفظ می شود را به کمک دانش آموزان طوری اصلاح می کنیم که باعث خجالت دانش آموزنشود.

4- درتمرین های گوش کن وبگو ،به دوستانت بگو،ببین وبگو طوری طراحی شده اند که به تمرکز حواس،درک تصویری وتصویر خوانی ،جمله سازی ،بیان شفاهی ،تقویت حافظه می انجامد .آموزگار باید سعی کند در خلال پاسخ گویی شاگرد اشکالات تلفظی رابرطرف نماید

5- چنانچه از دانش آموز بپرسیم در تصویر چه می بینی؟ پاسخ یک کلمه ای است : پدر ،مادر ، فرش ، میز و...

ولی وقتی پرسیده می شود پدر چکار می کند؟ پاسخ به شکل جمله است:

پدر برای امین کتاب می خواند.امین چکار می کند ؟به قصه ای که با با می خواند گوش می دهد.

6- هدف این است که با پرسش های متوع وپاسخگویی توسط دانش آموز؛علاوه بردادن اطلاعات عمومی،دانش آموز را به حرف زدن واداریم ودر حین صحبت کردن دانش آموز به رفع ایرادات وی بپردازیم.

مطابقت تصویر با واژه وبیان شفاهی

هدف اصلی این قسمت مطابقت تصویر باواژه به طور غیر مستقیم، رفع اشکالات تلفظی تقویت بیان شفاهی ودرک تصویری است.بنابراین آموزگار باید دقت کند که به واژه ی پایین تصویر کوجک تأکید نکند ؛ هرچند دانش آموزناخود آگاه میان تصویر وشکل خطی(نوشتاری) ارتباط ایجاد می کند.واین امری طبیعی است که کلمه را همراه تصویر در ذهن خودثبت وضبط می کند.

نوشته شده در شنبه سوم مهر 1389ساعت 18:42 توسط لطفی| 4 نظر |

تدریس نگاره هادر کلاس اول دبستان

تدریس نگاره ها

در کلاس اول دبستان

در کتاب بخوانیم دوازده نگاره پیش بینی شده است و هرنگاره شامل یک موضوع مشخص است.هرنگاره عنوان خاصی دارد که در بردارنده ی مطالب آن نگاره است .

1- خانواده 2- وظایف افراد خانواده 3- در راه مدرسه 4- حیاط مدرسه 5 - کلاس 6- پارک (بوستان) 7- طبیعت 8- روستا9- باغ وحش 10- مسجد 11 –بازار 12-عید نوروز

مثلاً ًدر نگاره ی اول ( به خانه ی ماخوش آمدی) هدف کلی آشنایی با نهاد خانواده ودر کنار آن تقویت مهارت های زبانی می باشد.این اهداف به شکل جزئی تراین گونه می باشد:

1- تقویت دقت ،تصویر خوانی وتقویت بیان شفاهی وتوجه به جزئیات محیط اطراف

2- آشنایی با اعضای خانواده ووظایف آنها

3- احترام گذاشتن به افراد خانواده

4- ایجاد ارتباط مؤثر دانش آموزان با یکدیگر ومشارکت با اعضای گروه

5- اصلاح اشکالات تلفظی دانش آموزان

6- افزایش مهارت دست برای نوشتن ، توجه به خط زمینه، توانایی صحیح به دست گرفتن مداد

7- توانایی تشخیص رنگ ها ومحیط شناسی

رویکردنگاره ها از کل به جزءمی باشد بدین معنی که :

ابتدا تصویر بزرگ نگاره با هدف تشویق دانش آموزان به سخن گفتن ،خوب دیدن، تفکّر ،خوب گوش دادن پیش روی آن هاست ، سپس تصاویرکوچک زیرنگاره همراه با نام تصویر ارائه شده است .که دانش آموزان نام تصویر رابادیدن تصویر می گویند نه از روی شکل نوشتاری آن . پس تأکید بر روی تصویر است نه واژه. چون تصویر وشکل نوشتاری کلمه در مجاورت هم قرار دارد ، اتوماتیک وار ،شکل نوشتاری کلمه در ذهن دانش آموز ثبت وضبط می گردد.

از نگاره سوم به بعد واژه های ارائه شده در پایین تصویر نگاره دوبه دو بایکدیگر هم آغاز یاهم پایان هستند.ودانش آموزان موظف هستند صوت های اول یا پایان کلمه ها راتشخیص دهند ویاد بگیرندوهمچنین نمونه هایی راهم مثال بزنند.

برای مثال با نشان دادن تصاویر ازدانش آموز خواسته می شود که بگوید ،اول کدامیک از دو تصویر شبیه هم است؟ یا اول این دوتصویر چه صدایی را می شنوی؟

دانش آموز پاسخ می دهد : اول « آب » و« آزاده » مثل هم است چون اول هر دوی آنها صدای « آ » می شنوم.

برای درک عمیق تر از دانش آموز خواسته می شود که نمونه هایی دیگر رامثال بزند یا به عنوان تکلیف تصاویری نشان دهدکه اول آنها « آ » باشد مثل : ( آتش ، آهو ، آدم .....)

طبق برنامه زمان بندی هر نگاره برا ی دو روز است،یعنی در هفته سه نگاره تدریس می شود.

1- روز اول: ساعت اول، تدریس تصویر نگاره ،تصاویر زیرنگاره وتمرین گوش کن وبگو

ساعت دوم، کتاب بنویسیم و(بازی ، یا نمایش ،یا با هم بخوانیم )کتاب بخوانیم

2- روز دوم: ساعت اول، مرور نگاره ،ببین وبگو ، بگرد وپیداکن ، به دوستانت بگو

ساعت دوم : کتاب بنویسیم و(بازی ، یا نمایش ،یا با هم بخوانیم )کتاب بخوانیم

· برخی آموزگاران درمدارس ومناطق کشور با توجه به شرایط محیطی ممکن است فرصت بیشتری را به نگاره ها اختصاص دهند.

· تمرین های گوش کن وبگو ،بگرد وپیداکن یا به دوستانت بگو نمونه و پیشنهاد کتاب هستندوآموزگار می تواند سؤالاتی به آن اضافه کند.

· شعر ها جنبه ی التذاذی دارند ونیازی به حفظ کردن آنها نیست.

· تدریس نگاره با یک الگوی خاص یا روش قالبی مخصوص اجبار نیست وهر آموزگارباتوجه به امکانات وتجربه خود می تواند مطابق اهداف نگاره با شیوه های گروهی ومشارکتی ،پازل ،نمایشی وغیره به تدریس بپردازد.طوری که دانش آموزان به اهداف مورد نظر دست یابند.